Freek over zijn opleiding en werk als ervaringsdeskundige bij Pro Persona

Een ervaringsdeskundige is een officiële functie binnen Pro Persona en een vrij nieuw beroep in de ggz. Het is iemand die zelf psychische problemen heeft gehad, of dit heeft meegemaakt bij een naaste, en deze ervaring na een opleiding gebruikt om anderen te ondersteunen.

Hoe ben je ervaringsdeskundige geworden?

“Vroeger was ik verpleegkundige bij IrisZorg en werkte ik in verschillende teams. Toen ik zelf worstelde met psychische problemen, viel ik uiteindelijk uit. Tijdens mijn herstel merkte ik dat de manier waarop de hulpverlening toen werkte, niet meer bij mijn denkwijze aansloot. Vanuit mijn ervaring als cliënt klopte het niet meer voor mij. Dat was het moment waarop ik ben gaan zoeken naar ander werk.”

Tijdens zijn re-integratie liep Freek mee op het ROC bij Verpleegkunde en daarna bij de minor Verslavingskunde aan de HAN . “Daar deelde ik mijn verhaal, en dat werd zó goed ontvangen dat ik besefte: mijn ervaringen als cliënt zijn waardevol. Niet als zwarte bladzijde die ik het liefst wilde sluiten, maar als iets dat ik juist nu positief kan inzetten. Dat gaf me het vertrouwen om hier meer mee verder te gaan.”

Hoe kwam je uiteindelijk bij Pro Persona terecht?

“Ik ben flink gaan netwerken om te ontdekken welke stap bij mij paste. Uiteindelijk kwam ik in gesprek met de juiste manager binnen Pro Persona. Ik vertelde dat ik mijn ervaringskennis wilde inzetten in plaats van terug te keren naar mijn rol als verpleegkundige. Dat sloot goed aan bij hun visie en toen ben ik aangenomen. Pro Persona was op dat moment de enige organisatie die een betaalde opleidingsplek voor ervaringsdeskundigen aanbood. Dat maakte het voor mij mogelijk om deze nieuwe richting vorm te geven.”

Hoe heb je de opleiding tot ervaringsdeskundige ervaren?

“Ik ben erg tevreden over de opleiding. Ik volgde de deeltijd-opleiding Ervaringsdeskundigheid in Zorg en Welzijn aan de HAN, naast mijn werk bij Pro Persona. De opleiding duurt twee jaar en bestaat uit vier modules van een half jaar. In het eerste jaar leer je vooral wat ervaringsdeskundigheid is en hoe je deze gebruikt in het contact met cliënten. In het tweede jaar gaat het meer over de plek van ervaringsdeskundigheid binnen een organisatie. Je leert hoe je dit kunt inzetten in een omgeving waar veel verschillende beroepen, belangen en manieren van werken samenkomen. In deze periode sprak ik veel met managers en behandelaren en schreef ik uiteindelijk een visiestuk. Ik vind de afwisseling tussen theorie, gedeelde ervaringen van anderen en de praktijk de grote kracht van de opleiding. ”

Hoe ziet jouw rol binnen het team eruit?

Freek beschrijft zijn werk als een combinatie van contact met cliënten en een brugfunctie binnen het team. “In gesprekken met cliënten sluit ik aan vanuit collectieve ervaringskennis,” legt hij uit. Die kennis komt uit zijn eigen ervaring, die van anderen en uit algemene inzichten over herstel. Soms deelt hij iets persoonlijks, maar alleen als dat helpt: “Het gaat nooit om mijn eigen verhaal, maar om wat nodig is voor de cliënt.”

Freek kijkt verder dan een ziektebeeld en wil ruimte maken voor hoop en herstel. Samen met de cliënt onderzoekt hij hoe iemand zijn situatie ervaart in het dagelijks leven, zoals binnen familie, school, werk en de maatschappij. “Die leefwereld bevat veel interessante informatie voor de behandeling,” zegt hij. Daarnaast heeft Freek een verbindende rol binnen het team. “Ik vertaal wat cliënten belangrijk vinden naar collega’s, en andersom,” vertelt hij. Zo helpt hij het team om steeds het verhaal van de cliënt centraal te houden.

Welke uitdagingen komen bij het werk als ervaringsdeskundige kijken?

Pro Persona maakt als organisatie grote stappen richting mensgericht en herstelgericht werken. Toch merkt Freek dat het dagelijkse werk soms nog traditioneel is. “Collega’s zijn nieuwsgierig en positief, maar vaak nog weinig bekend met wat ervaringsdeskundigheid precies inhoudt en hoe ze het kunnen inzetten. Het is echt iets nieuws. De organisatie ontwikkelt zich, maar dat druppelt langzaam door naar de werkvloer. Dat maakt het soms uitdagend, maar juist ook heel waardevol.”

Ben jij benieuwd naar de opleiding tot ervaringsdeskundige? Lees hier meer: Opleiding Ervaringsdeskundige – Pro Persona